Chia Ca Vì sao hay sót
Trên bảng Excel 7 cột ngày, ca đêm thứ Hai (22h–02h) và ca sáng thứ Ba (05h–13h) nằm ở hai ô khác cột, nhìn rất “bình thường”. Thực tế người đó chỉ được nghỉ 3 giờ. Khi lịch có 40 người × 7 ngày, soát tay từng cặp ô là việc không ai làm trọn.
Đặt bao nhiêu giờ?
- 12 giờ: chuẩn nhiều hãng hàng không / ngành y khuyến nghị, an toàn nhất nhưng với đội ít người và chuyến bay đêm lẻ thì gần như không chia nổi.
- 8 giờ: cân bằng phổ biến cho đội phục vụ mặt đất; đủ về nhà ngủ 6 tiếng.
- 7 giờ: nhiều đội dùng khi có ca đêm ngắn (kết thúc 01h30–02h) nối ca sáng 06h45; nhiều đội áp dụng mức này và yêu cầu giữ nguyên, không nới.
Lời khuyên: chọn mức đội bạn đang thực sự tuân thủ, đặt thành quy tắc cứng trong phần mềm, rồi xử lý ngoại lệ một cách có kiểm soát thay vì hạ mức chung.
Ngoại lệ có kiểm soát: ca đêm → ca sáng sớm
Ví dụ: ca đêm N3 kết thúc 02h00, ca sáng S1 bắt đầu 08h45 → nghỉ 6 giờ 45, thiếu 15 phút so với quy tắc 7 giờ. Nhiều đội vẫn xếp như vậy cho đúng 1 người mỗi ngày, và trưởng ca thường cho người đó về sớm. Phần mềm nên mô tả được nếp này: cho phép ngoại lệ với số người giới hạn mỗi ngày, sàn tuyệt đối (ví dụ không dưới 6 giờ), và đánh dấu ⚠ trên ô để ai cũng thấy đó là ngoại lệ chứ không phải lỗi. Khi cần người thứ hai, phần mềm báo rõ “đã dùng ngoại lệ hôm nay cho A” và đề nghị hướng khác.
Quy tắc đi kèm
- Tối đa N ca đêm liên tiếp (thường 2), sau chuỗi đêm phải có 1 ngày nghỉ.
- Không ca đêm ngay trước ngày nghỉ order (để ngày nghỉ là ngày nghỉ thật).
- Ca nối ca (double) chỉ khi tổng giờ không vượt ngưỡng và có đồng ý của nhân viên.
Trong Chia Ca Gọn, các quy tắc này nằm ở Cài đặt → Quy tắc; bộ chia tự động coi chúng là ràng buộc cứng, bảng lịch tô đỏ ngay ô vi phạm khi chỉnh tay, và phần Thống kê liệt kê mọi vi phạm trước khi bạn công bố lịch.
Câu hỏi thường gặp
Nới giờ nghỉ chung xuống 6,5 giờ có đỡ thiếu người không?
Có, nhưng cả đội sẽ phải chịu ca nối sát hơn. Cách tốt hơn là giữ mức chung và cho phép ngoại lệ có giới hạn số người mỗi ngày.